Blokady okołokręgosłupowe

Blokady okołokręgosłupowe – skuteczna metoda leczenia bólu kręgosłupa i rwy

Blokady okołokręgosłupowe to zabiegi mające na celu złagodzenie bólu związanego z chorobami kręgosłupa poprzez wstrzyknięcie leku znieczulającego i przeciwzapalnego (glikokortykosteroid - np. Dexaven) w okolice nerwów lub stawów. Są to małoinwazyjne procedury pod wykonywane kontrolą RTG lub USG - przy pomocy dedykowanej igły podczas której w kontrolowany i precyzjny sposób deponowany w miejscu anatomicznym jest lek.

Blokada ma wymiar:
- terapeutyczny - pomaga zmniejszyć ból
- diagnostyczny - pomaga postawić rozpoznanie generatora bólowego

Istnieje kilka rodzajów blokad, w zależności od miejsca podania, między innymi:
- blokada przezotworowa nadoponowa okołokorzeniowa
- blokada interlaminarna nadoponowa
- blokada splotu krzyżowego - zwoju Walthera
- blokada stawu krzyżowo-biodrowego / nerwu klinowego

Czas trwania blokady wynosi od kilku godzin do kilku miesięcy zależnie od przyczyny choroby.

Wskazania

Blokady okołokręgosłupowe są wskazane w przypadku przewlekłego bólu kręgosłupa spowodowanego przepuklinami dysków, zwężeniem kanału kręgowego, zwyrodnieniami stawów międzywyrostkowych, oraz w niektórych przypadkach rwy kulszowej lub udowej.

Procedura

Zabieg wykonuje się w warunkach szpitalnych lub ambulatoryjnych, najczęściej pod kontrolą fluoroskopii (prześwietlenia RTG) lub ultrasonografii. Pacjent leży w odpowiedniej pozycji na brzuchu lub bok, a skóra w miejscu wkłucia jest starannie zdezynfekowana. Następnie wprowadzana jest igła do wybranego miejsca anatomicznego, po czym podawany jest lek znieczulający i przeciwzapalny, a czasami kontrast. Cała procedura trwa zazwyczaj około 15-30 minut.

Postępowanie przed i pooperacyjne

Przed zabiegiem pacjent powinien być na czczo (najczęściej 6-8 godzin), a także omówić podczas przyjęcia przyjmowane leki, zwłaszcza przeciwkrzepliwe - czasami na kilka dni przed procedurą dokonywana jest zmiana na lek przeciwzakrzepowy podskórny np. Neoparin czy Clexan. Po zabiegu zaleca się odpoczynek przez resztę dnia, unikanie intensywnego wysiłku fizycznego przez kilka dni oraz obserwowanie miejsca wkłucia.

Efekty i oczekiwania

Blokady okołokręgosłupowe mogą przynieść ulgę w bólu na kilka dni do kilku miesięcy, choć efekty mogą się różnić w zależności od pacjenta. U niektórych osób wymagane są powtórne iniekcje. Ogólnie, zabieg jest dobrze tolerowany i pozwala na znaczną poprawę jakości życia.

Blokady są szczególnie polecane jako część kompleksowego leczenia, obejmującego rehabilitację i farmakoterapię.

Skuteczność blokad okołokręgosłupowych w leczeniu bólu kręgosłupa jest różna, ale ogólnie wysoka. Z badań wynika, że około 60-80% pacjentów zgłasza satysfakcję z efektów blokady, odczuwając znaczną ulgę w bólu i poprawę jakości życia. Na przykład, badanie przeprowadzone przez Manchikanti et al. (2012) w czasopiśmie Pain Physician wykazało, że 72% pacjentów odczuło istotną ulgę w bólu po zastosowaniu blokady nadtwardówkowej.

Inne badania naukowe:
Manchikanti, L., et al. (2012). "The effectiveness of lumbar transforaminal epidural steroid injections in managing lumbar disc herniation." Pain Physician.
Abdi, S., et al. (2007). "Epidural steroid injections for lumbar spinal stenosis: a systematic review." Pain Physician.
Ghahreman, A., et al. (2010). "Efficacy of transforaminal versus interlaminar epidural steroid injections in patients with unilateral lumbosacral radicular pain." Spine.

Warto zauważyć, że skuteczność blokad może zależeć od wielu czynników, takich jak dokładna lokalizacja bólu, technika podania, oraz indywidualna odpowiedź pacjenta na leczenie.